Po co wykonywać badania profilaktyczne zwierząt?
- Wiele chorób nie daje wyraźnych objawów lub nie są one dla opiekunów widoczne.
- Wykonywanie regularnych badań profilaktycznych wydłuża życie.
Niejednemu zwierzakowi profilaktyczne badanie uratowało życie – dlatego warto badać regularnie.
- Możemy wykryć początek rozwoju choroby, dzięki czemu jest możliwe jej zahamowanie lub spowolnienie.
- Zwierzęta starsze (>8 lat) powinny mieć wykonywane minimum raz w roku badanie krwi i USG! Zwiększa się w tym wieku ryzyko wielu chorób
(np. nadczynność tarczycy u kotów, choroby nowotworowe). W czasie wizyty lekarz może zauważyć to, czego opiekunowie nie widzą lub nie wiedzą, że jest to nieprawidłowe.
- Opieka zdrowotna to najlepszy prezent jaki możemy dać pupilowi – to dłuższe życie w zdrowiu i pełnym komforcie dla zwierzaka oraz spokój dla opiekuna.
- Dbanie o zdrowie to najlepsza inwestycja – warto przed zakończeniem tego roku kalendarzowego zrobić coś dobrego dla psa i kota.
Co należy do podstawowej profilaktyki zdrowotnej?
Szczepienia
Obowiązkowo szczepimy wszystkie psy na wściekliznę raz w roku – jest to regulowane prawnie. Poza tym zaleca się szczepić psy przed innymi groźnymi chorobami zakaźnymi: parwowirozą, zakaźnym zapaleniem wątroby, kaszlem kennelowym, nosówką, warto szczepić również na leptospirozę. Szczenięta w wieku 6 tygodni powinny otrzymać pierwszą dawkę szczepienia na choroby zakaźne. Kolejne ponawiane są aż do ukończenia 16 tygodni, kiedy szczepi się szczenię na wściekliznę. Później konieczne jest ponowienie szczepień po upływie roku.
Regulacje prawne nie nakładają obowiązku szczepienia kotów. Mimo to warto szczepić (szczególnie koty wychodzące) na wściekliznę oraz inne choroby zakaźne (Herpeswirus, Kaliciwirus, panleukopenia, białaczka kotów). Pierwszą dawkę powinny otrzymać kocięta w wieku 8 tygodni.
Króliki szczepimy przeciwko myksomatozie oraz pomorowi królików typu I i II, natomiast tchórzofretki przeciwko nosówce i wściekliźnie.
Powtarzanie szczepienia ma na celu wytworzenie pełnej odpowiedzi immunologicznej. Informacje o kolejnym szczepieniu zapisywane są w książeczce zdrowia zwierzaka.
Kalendarz szczepień dopasowany jest indywidualnie przez lekarza weterynarii.
W trosce o regularność szczepień naszych pacjentów przypominamy zawsze Państwu wcześniej o terminie kolejnej wizyty.
Badanie krwi
Pokazuje ogólny stan organizmu. Wykonujemy je obowiązkowo przed każdym znieczuleniem ogólnym, w przypadku niepokojących objawów oraz zalecamy, by badać krew minimum raz w roku – szczególnie gdy mamy pod opieką psiego lub kociego staruszka.
To proste, szybkie badanie pokazuje bardzo wiele. Na podstawie badania krwi jesteśmy w stanie ocenić stan nerek czy wątroby zwierzęcia, wskazuje stan zapalny w organizmie, anemię czy odwodnienie. Może pokazać toczący się proces nowotworowy. Szczegółowe badania krwi mogą być cenną wskazówką również w diagnostyce chorób trzustki, problemów trawiennych czy zaburzeń hormonalnych.
Badanie USG
W trakcie badania USG lekarz ocenia wygląd narządów wewnętrznych. To całkowicie bezpieczne, bezbolesne badanie. Badanie ultrasongraficzne ma wiele zastosowań w weterynarii, o czym pisaliśmy we wcześniejszym wpisie.
Jeśli jakiś narząd staje się niewydolny możemy wdrożyć odpowiednie wsparcie lub odciążyć jego pracę, by choroba się nie pogłębiała. Stosujemy leki, preparaty wspomagające i zwykle również odpowiednią dietę, dzięki czemu wydłużamy znacząco życie zwierzaka.
Badanie moczu
Ocenia głownie stan nerek i pęcherza. Dzięki niemu możemy wykryć stany zapalne, niewydolność nerek, ale również niektóre choroby endokrynologiczne
Badanie kału
Każdy zwierzak powinien mieć wykonywane badanie kału minimum raz w roku. Nawet zwierzaki regularnie odrobaczane!
Czasem odrobaczenie nie jest skuteczne, np. zwierzę jest zaatakowane przez pasożyta, którego nie zwalczyła podana tabletka lub po odrobaczeniu znów się zaraził np. na spacerze, od innego zwierzaka.
Mimo regularnych odrobaczeń problem pasożytów nadal istnieje! Pojawiają się nowe, oporne na leki pasożyty, dlatego warto badać kupę. Ponadto w Polsce coraz częściej słyszymy o przypadkach nicieni sercowych czy innych „egzotycznych” pasożytach, które pojawiają się z powodu dalekich podróży. Jaja pasożyta można przenieść nawet na butach – dlatego koty niewychodzące również powinny być badane i odrobaczane w razie potrzeby.
Objawy chorób pasożytniczych często nie są zauważane przez opiekuna. Zwierzę może chudnąć, pojawiają się biegunki, apetyt ulega osłabieniu. Czasem widzimy anemię w badaniu krwi (jeśli oczywiście zostało wykonane).
Niekiedy objawów nie ma wcale, mimo, że zwierzę jest zarobaczone.
UWAGA: Istnieją pasożyty, których nie widać „gołym okiem”, np. Giardia intestinalis. Wykryjemy je w badaniu kału. Niektóre zarażają również ludzi – dlatego profilaktyka przeciwpasożytnicza jest bardzo ważna! Szczególnie kiedy zwierzę ma kontakt z dziećmi – w tym przypadku zaleca się częstsze badanie kału i odrobaczanie.
Dwa przykłady pacjentów, którym badania profilaktyczne wydłużyły życie:
Tosia to 8 letni kot rasy europejskiej. Zjawiła się w naszej lecznicy na szczepienie przeciw chorobom zakaźnym. Pani doktor zaproponowała wykonanie badania krwi, ponieważ kotka jest już w starszym wieku, a ostatnie badania wykonywane były 5 lat temu. Okazało się, że nerki Tosi nie pracują prawidłowo – zaczyna rozwijać się u niej przewlekła niewydolność nerek. To częsta choroba, na którą cierpią starsze koty. Objawy mogą stać się wyraźne dopiero w 3 lub 4 stadium choroby, kiedy zmiany są bardzo zaawansowane – niestety długość życia w takiej sytuacji jest niewielka. Opiekunka Tosi nie zauważyła niepokojących objawów. Tosia jest aktywnym kotem wychodzącym, co utrudnia obserwację jej w ciągu dnia. Dzięki profilaktycznemu badaniu krwi oraz USG nerek udało się wdrożyć odpowiednie leczenie i dietę. Przewlekła niewydolność nerek u Tosi została zatrzymana w stadium 2, co znacząco wydłużyło jej życie.
Miki to 5 letni pies rasy mieszanej. W zeszły weekend po raz kolejny najprawdopodobniej zjadł coś na spacerze, co wywołało u niego intensywną biegunkę i wymioty. Na wizycie u lekarza weterynarii pani doktor wykonała badanie USG brzuszka Mikiego, by sprawdzić jak wygląda jego przewód pokarmowy. Zaskoczeniem okazał się przypadkowo wykryta zmiana na śledzionie. U psów charakterystycznie wyglądające zmiany to zwykle złośliwe guzy śledziony. Nie dają one żadnych objawów. Zalecony został zabieg splenektomii, czyli usunięcia śledziony. Dzięki temu możliwe jest badanie histopatologiczne zmiany, czyli potwierdzenie lub wykluczenie jej złośliwego charakteru. Bez operacji guz mógłby rosnąć aż do momentu pęknięcia – niestety wtedy szanse na uratowanie życia są niewielkie. Opiekun Mikiego zdecydował się na operację. Piesek miał wcześniej wykonane oczywiście badania krwi, które okazały się prawidłowe. Po operacji Miki szybko doszedł do siebie. Psy po zabiegu usunięcia śledziony funkcjonują normalnie – nie widać żadnej różnicy. Dzięki badaniu USG Miki żył dłużej – to kolejne potwierdzenie, że profilaktyka ratuje życie.
Co jeszcze należy do profilaktyki zdrowotnej? Oczywiście sen, zdrowa dieta i regularna aktywność fizyczna – ale to tematy na kolejny wpis.
W duchu panującej mody na dbanie o zdrowie warto dbać również o zdrowie zwierząt, zgodnie ze słynnym zdaniem „lepiej zapobiegać niż leczyć”.
